22 Απριλίου 2026 «Διεθνής Ημέρα της Μάνας Γης».

Η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών καθιέρωσε την 22α Απριλίου ως Διεθνή Ημέρα Μητέρας Γης με ψήφισμα το 2009. Οι ρίζες της πρωτοβουλίας, όμως, ανάγονται στη δεκαετία του 1970, όταν η προστασία του περιβάλλοντος δεν είχε ακόμη εδραιωθεί στις εθνικές πολιτικές ατζέντες.

Η Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το Ανθρώπινο Περιβάλλον, που πραγματοποιήθηκε το 1972 στη Στοκχόλμη, σηματοδότησε την απαρχή της παγκόσμιας συνειδητοποίησης της αλληλεξάρτησης μεταξύ ανθρώπων, άλλων μορφών ζωής και του ίδιου του πλανήτη. Στο ίδιο πλαίσιο, θεσπίστηκε και η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος (5 Ιουνίου), καθώς και το Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UNEP).

Από εκείνο το σημείο και έπειτα, οι παγκόσμιες προσπάθειες για την προστασία του περιβάλλοντος γνώρισαν εκρηκτική ανάπτυξη: η Σύνοδος Κορυφής για τη Γη στο Γιοχάνεσμπουργκ το 2002, η ανακήρυξη του 2008 ως Διεθνούς Έτους του Πλανήτη Γη, η επίσημη Διακήρυξη των Ηνωμένων Εθνών για την Ημέρα Μητέρας Γης, καθώς και η Σύνοδος Rio+20, που απέδωσε ένα πολιτικό κείμενο με σαφείς και εφαρμόσιμες προτάσεις για τη βιώσιμη ανάπτυξη. Πιο πρόσφατα, τόσο η Σύνοδος για τη Δράση για το Κλίμα του 2019 όσο και η COP25 επικεντρώθηκαν στην εφαρμογή της Συμφωνίας του Παρισιού.

Και όλα αυτά γιατί; Γιατί η ανθρωπότητα συμπεριφέρεται σαν το παραβατικό παιδί της Μητέρας Γης.

Εξαρτόμαστε από τη φύση για το φαγητό που τρώμε, τον αέρα που αναπνέουμε και το νερό που πίνουμε. Ωστόσο, έχουμε προκαλέσει χάος στον φυσικό κόσμο: δηλητηριάζουμε τον πλανήτη μας με ρύπανση, εξαφανίζουμε είδη και οικοσυστήματα λόγω εγκατάλειψης και αποσταθεροποιούμε το κλίμα μας με τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.

Η Μητέρα Γη μας καλεί επιτακτικά να αναλάβουμε δράση. Η φύση υποφέρει. Οι ωκεανοί γεμίζουν με πλαστικά και γίνονται ολοένα και πιο όξινοι. Ακραίοι καύσωνες, πυρκαγιές και πλημμύρες έχουν πλήξει εκατομμύρια ανθρώπους.

Η κλιματική αλλαγή, οι ανθρώπινες παρεμβάσεις στη φύση, καθώς και οι παράνομες δραστηριότητες που διαταράσσουν τη βιοποικιλότητα – όπως η αποψίλωση των δασών, η αλλαγή χρήσης γης, η εντατική γεωργία και κτηνοτροφία, αλλά και το αυξανόμενο λαθρεμπόριο άγριας ζωής – επιταχύνουν την καταστροφή του πλανήτη μας.

Φέτος, γιορτάζουμε τη Διεθνή Ημέρα Μητέρας Γης στο πλαίσιο της Δεκαετίας των Ηνωμένων Εθνών για την Αποκατάσταση των Οικοσυστημάτων. Τα οικοσυστήματα,  (2021–2030) αποτελούν τη βάση της ζωής στη Γη. Όσο πιο υγιή είναι, τόσο πιο ανθεκτικός γίνεται ο πλανήτης – και οι άνθρωποι που τον κατοικούν. Η αποκατάσταση των πληγωμένων οικοσυστημάτων δεν είναι απλώς μια περιβαλλοντική επιταγή. Είναι το κλειδί για την εξάλειψη της φτώχειας, την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και την αποτροπή μιας μαζικής εξαφάνισης ειδών. Ωστόσο, η επιτυχία αυτής της προσπάθειας εξαρτάται από τη συλλογική μας δράση.

Η φετινή θεματική, με τίτλο «Η Δύναμή μας, ο Πλανήτης μας» (Our Power, Our Planet), εστιάζει στην ανάγκη τριπλασιασμού της παραγωγής καθαρής ενέργειας έως το 2030. 

Η Γενική Γραμματέας του WMO (World Meteorological Organization,  Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός), Celeste Saulo, δήλωσε ότι οι επιστημονικές εξελίξεις έχουν βελτιώσει την κατανόησή μας για τις ενεργειακές ανισορροπίες και τον αντίκτυπό τους στο κλίμα. Ωστόσο, χωρίς αποφασιστική και έγκαιρη δράση, οι επιπτώσεις αυτής της κρίσης θα διαρκέσουν όχι μόνο για δεκαετίες, αλλά για αιώνες, ακόμη και χιλιετίες.

Η συμμετοχή της Ελλάδας σε ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως το πρόγραμμα LIFE, ενισχύει τις προσπάθειες προστασίας οικοσυστημάτων και ειδών — από την θαλάσσια χελώνα Caretta caretta έως τα δάση της Πίνδου. Αυτές οι δράσεις λειτουργούν παράλληλα με το Εθνικό Σχέδιο για τη Βιοποικιλότητα, το οποίο θέτει τους βασικούς άξονες για την ανάκτηση και διατήρηση της φυσικής κληρονομιάς της χώρας.

Η Δεκαετία της Αποκατάστασης δεν είναι μια τυπική πρωτοβουλία. Είναι ένα παράθυρο ευκαιρίας για την ανασύνταξη της σχέσης μας με τη φύση. Για την Ελλάδα, είναι και μια ευκαιρία να επουλώσει πληγές του παρελθόντος και να χαράξει μια νέα πορεία – πιο βιώσιμη, πιο δίκαιη, πιο πράσινη.

Με αφορμή την Ημέρα της Γης, διαβάστε κάποια λόγια «φόρο τιμής» για τη Γη:

1. «Κοίταξε βαθιά στη φύση και τότε, θα καταλάβεις τα πάντα καλύτερα» Albert Einstein

2. «Προάστια ονομάζεται το μέρος, που οι μπουλντόζες ξεριζώνουν τα δέντρα και μετά, δίνουν το όνομά τους σε έναν δρόμο» Bill Vaughan

3. «Έχουμε γνωρίσει τον εχθρό κι αυτός είμαστε εμείς» Walt Kelly

4. «Μόνο όταν το τελευταίο δέντρο πεθάνει, ο τελευταίος ποταμός δηλητηριαστεί, το τελευταίο ψάρι πιαστεί, θα καταλάβουμε, ότι δεν μπορούμε να  τραφούμε με λεφτά» Cree Indian proverb

5. «Πιστεύω στον  Θεό, μόνο που τον ονομάζω Φύση» Frank Lloyd Wright

6. «Η γεωργία φαίνεται εύκολη δουλειά, όταν άροτρό σου είναι ένα μολύβι κι όταν βρίσκεται μίλια μακριά από τα χωράφια» Dwight D. Eisenhower

7. «Σε κάθε περίπατο με τη φύση, καθένας παίρνει πολύ περισσότερα από όσα έψαχνε» John Muir

8. «Η Γη είναι το μόνο, που όλοι έχουμε κοινό» Wendell Berry

9. «Αυτό είναι το θέμα με τη Μητέρα Φύση, δεν την ενδιαφέρει σε ποια οικονομική τάξη ανήκεις» Whoopi Goldberg

10. «Σήμερα ψήλωσα, επειδή περπάτησα με τα δέντρα» Karle Wilson Baker

Διαβάστε παλαιότερα άρθρα μας για την Ημέρα της Γης, κάνοντας κλικ εδώ για το 2016, 2017, 2021., 2023 και 2024