5 Ιουνίου 2026, Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος.

Καθιερωμένη από το Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UNEP, United Nations Environmental Program) και εορταζόμενη κάθε χρόνο στις 5 Ιουνίου από το 1973, η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος αποτελεί το σημαντικότερο παγκόσμιο βήμα για την ευαισθητοποίηση του κοινού αναφορικά με περιβαλλοντικά ζητήματα. Εκατομμύρια πολίτες ανά τον κόσμο συμμετέχουν ετησίως στους εορτασμούς και τις δράσεις της. 

Το έτος 1972 αποτέλεσε ορόσημο για τη συγκρότηση της διεθνούς περιβαλλοντικής πολιτικής: από τις 5 έως τις 16 Ιουνίου, η Στοκχόλμη φιλοξένησε την πρώτη μεγάλης κλίμακας διεθνή διάσκεψη με επίκεντρο το περιβάλλον, υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών. Γνωστή ως Διάσκεψη για το Ανθρώπινο Περιβάλλον, ή απλούστερα ως Διάσκεψη της Στοκχόλμης, στόχος της ήταν η διαμόρφωση μιας κοινής θεώρησης για την προστασία και αναβάθμιση του ανθρώπινου περιβάλλοντος.

Την 15η Δεκεμβρίου του ίδιου έτους, η Γενική Συνέλευση υιοθέτησε το ψήφισμα A/RES/2994 (XXVII), καθιερώνοντας επίσημα την 5η Ιουνίου ως Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος και καλώντας τις κυβερνήσεις και τους φορείς του συστήματος του ΟΗΕ να προβαίνουν κάθε χρόνο σε δράσεις που επιβεβαιώνουν τη δέσμευσή τους για τη διαφύλαξη του περιβάλλοντος και ενισχύουν την περιβαλλοντική συνείδηση των πολιτών, ενστερνιζόμενοι το πνεύμα της Διάσκεψης.

Την ίδια ημέρα, υιοθετήθηκε και το ψήφισμα A/RES/2997 (XXVII), που οδήγησε στη δημιουργία του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UNEP), του εξειδικευμένου θεσμού των Ηνωμένων Εθνών για περιβαλλοντικά ζητήματα.

Από τον πρώτο εορτασμό το 1973 έως σήμερα, η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος έχει αποτελέσει εργαλείο αφύπνισης και καταλύτη πολιτικής κινητοποίησης απέναντι σε διαρκώς διογκούμενα περιβαλλοντικά προβλήματα, από την εξασθένιση της στιβάδας του όζοντος έως τη χρήση τοξικών χημικών, την ερημοποίηση και την υπερθέρμανση του πλανήτη. Έχει εξελιχθεί σε παγκόσμιο βήμα δράσης, επηρεάζοντας τόσο τις καταναλωτικές συνήθειες των πολιτών όσο και την εθνική και διεθνή περιβαλλοντική πολιτική.

Φέτος η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος επικεντρώνεται στην κλιματική αλλαγή και στα επείγοντα μηνύματα που εκπέμπει η Γη, καλώντας όλους μας να ανταποκριθούμε μέσα από υπεύθυνες επιλογές και ουσιαστική δράση. Μέσα από την παγκόσμια εκστρατεία #NowForClimate, το Πρόγραμμα Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP) υπενθυμίζει ότι η μετάβαση βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη και ότι η ενεργός συμμετοχή Κυβερνήσεων, επιχειρήσεων και πολιτών αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επιτυχία της. 

Το φετινό σύνθημα είναι «Εμπνευσμένοι από τη Φύση. Για το Κλίμα. Για το Μέλλον μας».

Το Αζερμπαϊτζάν θα φιλοξενήσει την κεντρική εκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος 2026, ενώ μια σειρά από εκδηλώσεις, καμπάνιες και δημιουργικές δράσεις θα ξεδιπλωθούν σε όλες τις ηπείρους — στις οθόνες, στους δρόμους και στις κοινότητες παντού.

Τα μηνύματα που εκπέμπει ο πλανήτης είναι πλέον σαφή και πολυεπίπεδα. Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, η αυξανόμενη συχνότητα και ένταση ακραίων καιρικών φαινομένων, οι καταστροφικές πυρκαγιές, οι παρατεταμένοι καύσωνες και η επιτάχυνση της τήξης των παγετώνων συνθέτουν μια νέα πραγματικότητα, η οποία επηρεάζει τα οικοσυστήματα, την οικονομία και την κοινωνία.

Για δεκαετίες, η δημόσια συζήτηση γύρω από την κλιματική αλλαγή επικεντρωνόταν κυρίως σε προειδοποιήσεις, δεσμεύσεις και μακροπρόθεσμους στόχους. Σήμερα, όμως, η ανάγκη μετάβασης από τον σχεδιασμό στην εφαρμογή καθίσταται πιο επιτακτική. Το όριο του 1,5°C, το οποίο αποτέλεσε σημείο αναφοράς της διεθνούς κοινότητας, δοκιμάζει πλέον την αποτελεσματικότητα της παγκόσμιας ανταπόκρισης.

Παράλληλα, αναδύονται ενθαρρυντικές δράσεις μετάβασης. Η διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας αυξάνεται, οι πόλεις επανασχεδιάζονται με πιο βιώσιμες προσεγγίσεις και πρωτοβουλίες αποκατάστασης φυσικών οικοσυστημάτων αναπτύσσονται σε διάφορες περιοχές του κόσμου. Οι αλλαγές αυτές αποδεικνύουν ότι η μετάβαση προς τη βιώσιμη  ανάπτυξη είναι εφικτή.

«Δεν κληρονομούμε τη γη από τους προγόνους μας, τη δανειζόμαστε από τα παιδιά μας»

Διαβάστε και παλαιότερα άρθρα μας για την παγκόσμια ημέρα περιβάλλοντος, κάνοντας κλικ εδώ για τπ 2025, 2024, 2021.